Museum Kranenburgh in Bergen

Het museum

Het museum is gevestigd in Huize Kranenburgh, het vroegere woonhuis van het burgemeesters-echtpaar Van Reenen, een neo-classicistische villa uit 1882. Dit monument staat op een fraaie en karakteristieke plek, nabij de dorpskern, temidden van de bossen met duinen en de zee op een steenworp afstand. Bij de destijds uitgevoerde renovatie werd het pand uitgebreid met een extra vleugel.

De grote tuin is voor de bezoekers van het museum vrij toegankelijk. Wie het museum een warm hart toedraagt, kan dat laten blijken door lid te worden van de Stichting Vrienden van museum Kranenburgh of sponsor worden.

Bergen

'Het thans zoo bekende vacantieoord Bergen, waar men nog de resten vindt van de oude bosschen van Kennemerland, met houtsoorten die volgens den natuurkundige F.W. van Eeden tot de wildste en oorspronkelijkste van Holland behoren, had tot 1906, toen de familie van Reenen Beergen aan zee stichtte, eeuwen in vergetelheid liggen dromen"

(D.A.Klomp, In en om de Bergense School, 1943)

De stichting van deze badplaats nu precies 100 jaar geleden heeft voor Bergen veel veranderingen met zich meegebracht. Het dorp groeide in korte tijd uit tot een levendig en artistiek centrum waar niet alleen vakantiegangers maar ook vele kunstminnenden en kunstenaars naar toe kwamen. Laatstgenoemden hebben hun stempel op het dorp en de wijde omgeving gedrukt.

Kunstenaars

De kunstenaars vonden inspiratie in de natuur en in elkaars werk. Het werk van de schilders die destijds in Bergen woonden vertoont qua stijl, ondanks het feit dat er niet altijd dezelfde kunstopvatting aan ten grondslag lag, een duidelijke verwantschap. Later werd deze groep aangeduid als de 'Bergense School'.

Leo Gestel nam een centrale positie in binnen de groep, maar eveneens de namen Else Berg, Gerrit van Blaaderen, Arnout Colnot, Henri Le Fauconnier, Dirk Filarski, Mommie Schwarz, Matthieu en Piet Wiegman zijn met de 'Bergense School' verbonden.

Daarnaast mogen kunstenaars als Edgar Fernhout, Germ de Jong, Harrie Kuijten, John Rädecker en Charley Toorop zeker niet ongenoemd blijven. Het intellectuele klimaat in Bergen werd mede bepaald door de dichters en schrijvers die er hebben gewoond en gewerkt.

Geschiedenis van het gebouw "HET HUIS KRANENBURGH"

Schuin aan de overzijde van het huidige museum Kranenburgh stond omstreeks 1560 het huis Craen Berch, bewoond door Sebastiaan Craenhals, een van de deelnemers aan de drooglegging van het Bergermeer. Craenhals werd in 1577 door een rondtrekkende bende vermoord. Van het huis rest niets meer.

In 1851 kocht mr Jan Jacob van Reenen uit Amsterdam, op een veiling in Bloemendaal, de Heerlijkheid Bergen. De Heerlijkheid was eigendom van Jhr. W.P. Barnaert van Bergen. De nieuwe Heer van Bergen vestigde zich op het Oude Hof, een 17e eeuwse buitenplaats.

In 1882 trouwde zijn oudste zoon Jacob in Esslingen (Württenberg, Duitsland) met de hoogleraarsdochter Maria Amalie Völter. Jacob liet een huis bouwen op een deel van de door zijn vader gekochte gronden. Dit huis gaf hij de naam van het oude Craen Berch, dat aan de overzijde had gestaan. Toen zijn vader in 1883 stierf, ging de titel 'Heer van Bergen' op hem over. Jacob aanvaardde in 1885 het ambt van burgemeester; het huis Kranenburgh werd toen burgemeesterswoning.

Het echtpaar Van Reenen-Völter kreeg vijf kinderen. Het huis werd aangepast, o.a. door vergroting van de eetkamer met een serre aan de westzijde en een balkon daarboven. Ook de keuken en de salon werden vergroot. Door de verbouwingen verviel de oprijlaan, die achterom het huis van het ene toegangshek naar het andere liep; er werd een bredere rechthoekige ingangsweg gemaakt. De hoofdlijn van de nu nog bestaande tuinvorm dateert uit die tijd.

Collectie

Het museum heeft de beschikking over een groot aantal kunstwerken. Deze zijn afkomstig uit de collectie van het Noordhollandse Kunstcentrum en de Gemeente Bergen. Daarnaast vormen schenkingen en langdurig bruiklenen van particulieren en kunstenaars een waardevolle aanvulling op deze collectie.

Het betreft hier overigens niet alleen werken van kunstenaars die worden gerekend tot de 'Bergense School', maar ook van schilders, beeldhouwers en grafici die onafhankelijk van deze groep in Bergen en omgeving werken of hebben gewerkt.

De vaste opstelling van het museum toont de bezoeker een representatief beeld van de ontwikkelingen in de beeldende kunsten van 1900 tot heden in en rondom Bergen. In tijdelijke tentoonstellingen wordt daarnaast vanuit diverse invalshoeken, de collectie nader belicht.

Voor vragen over tentoonstellingen, bruiklenen, schenkingen of de collectie van museum Kranenburgh kunt u een email sturen naar: collectie@museumkranenburgh.nl

Rondleiding in het museum en actuele expositie(s)

vlnr. gidsen Riet van Dongen, Wim van der Graaff, Gerda Ligtenberg in overleg

Groepsrondleidingen

op aanvraag (max. 20 pers. per gids)

• gedurende openingstijden doordeweeks     € 50,-
• buiten openingstijden en in de weekeinden € 75,-

Individuele rondleidingen

elke 1e zondag van de maand om 12:30 uur

• € 7,50

Scholen

• Basisonderwijs € 12,50
• Voortgezet onderwijs  € 27,50

Kinderrondleiding + koffertje

• € 2,50 per kind t/m 12 jaar

Speurtocht

op aanvraag voor groepen

• € 1,- per persoon

Een rondleiding duurt ongeveer een uur. Een deskundige gids geeft u uitleg over het huis,

de Bergense School en de actuele tentoonstelling(en).

N.B. De bovengenoemde tarieven zijn exclusief het entreegeld voor het museum.

Reservering:

Riet van Dongen

Telefoon: 072-5815958

 

Adres:

Hoflaan 26

1861CD Bergen

 

Openingstijden:

Dinsdag t/m Zondag van 11:00 t/m 17:00 uur

Bron: museumkranenburgh.nl 

Terug